Κυριακή 29.11.2020 ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ

Ευεργέτες Ηπειρώτες του Ν. Τρικάλων

17.01.2020 /

Αποτελεί κοινή παραδοχή πως η Ήπειρος είναι η πατρίδα των ευεργετών. Όσο ξερό και άγονο είναι το έδαφός της, τόσο πλούσιο φύτρωσε και εξακολουθεί να φυτρώνει, το δέντρο της ευεργεσίας των Ηπειρωτών.

Ευεργέτες Ηπειρώτες του Ν. Τρικάλων είναι:

Αθανάσιος Βαφειάδης – Ιατρός, καταγωγή: Ανθοχώρι Μετσόβου. Διετέλεσε πρόεδρος του Νοσοκομείου Τρικάλων, Αντιπρόεδρος του Γυμναστικού Συλλόγου Τρικάλων κ.τλ. Ο Δήμος Τρικκαίων διαχειρίζεται το κληροδότημα Αθανασίου Βαφειάδη.

Ιωάννης Νικ. Σφάλαγκας – Δικηγόρος, καταγωγή: Μέτσοβο. Ο Γιάννης και η αδερφή του Φωτεινή Σφάλαγκα έκαναν δωρεά εις μνήμην των γονέων τους, την εκκλησία Όσιος Ασκληπιός και Αγία Μαρίνα που βρίσκεται μεταξύ των ΤΕΦΑΑ και της περιοχής Καρυών. Ο Γιάννης Σφάλαγκας υπήρξε μέλος του Δικηγορικού Συλλόγου Ν. Τρικάλων επί 7 χρόνια, ιδρυτής του Συλλόγου Μετσοβιτών και ίδρυσε τον Σύλλογο Εφέδρων Αξιωματικών. Για κάποιο χρονικό διάστημα διετέλεσε Νομικός του Δήμου Τρικκαίων και πρωτεργάτης της Δημοτικής Βιβλιοθήκης.

Μιχαήλ Ιωάν. Τραϊκάπης – Αρτεργάτης του Μύλου Ματσόπουλου, καταγωγή: Μηλέα Μετσόβου. Δίπλα από το εκκλησάκι του Νεομάρτυρος Αγίου Γεωργίου εξ’ Ιωαννίνων υπάρχει τοιχογραφία του Νεομάρτυρος Αγίου Γεωργίου εξ’ Ιωαννίνων δαπάνης του Μιχαήλ Ιωάν. Τραϊκάπη, εις μνήμην των γονέων του Ιωάννη και Δέσποινας.

Σοφία Δημ. Μπούμπα – Οικιακά, καταγωγή: Μέτσοβο. Έκανε δωρεά στον Δήμο Τρικκαίων ένα ακίνητο με διώροφη οικοδομή που βρίσκεται στην Διογένους 7 της  συνοικίας Αγία Μονή.

Ιωάννης ή Γιαννούσιος Τσαλμάνης, καταγωγή: Μέτσοβο. Δώρησε στο Νοσοκομείο Τρικάλων ένα οικόπεδο (270 τ.μ.) με παλιά ακατοίκητη οικία στην οδό Αβέρωφ 28, καθώς και χρηματικό ποσό. Στο Νοσοκομείο Τρικάλων ο αδερφός του Κων/νος Τσαλμάνης το 1916, επίσης δώρισε 10 λίρες Τουρκίας.

Αδαμάντιος ή Διαμαντής, Καλλιόπη, Θεόδωρος Δημ. Κασσάρος, καταγωγή: Μέτσοβο. Δώρισαν ακίνητα στο Νοσοκομείο Τρικάλων.

Θεόδωρος Μιχ. Πίχτος, καταγωγή: Μέτσοβο. Υπήρξε μεγαλοκτηματίας, μεγαλοτραπεζίτης και διαχειριστής του κληροδοτήματος στο Μέτσοβο του αδερφού του Νικολάου Πίχτου. Μετέφερε και δώρισε τη βιβλιοθήκη του αδερφού του από το Μέτσοβο στον Δήμο Τρικκαίων.

Βαγγέλης Πανάγιος – Κτηνοτρόφος, καταγωγή: Μέτσοβο. Θεώρησε πως γλίτωσε το θάνατο 10 φορές κ για το λόγο αυτό πήρε την απόφαση να χτίσει μόνος του το Μοναστήρι της Γκούρας καθώς και 3 παρεκκλήσια, μεταφέροντας ο ίδιος πέτρα από τον Κόζιακα.

Ευανθία Γ. Παπακυριαζή – Πρόεδρος του Φιλανθρωπικού Σωματείου «Η Αγία Βαρβάρα» καταγωγή: Μέτσοβο. Υπήρξε η πρώτη αιμοδότρια του Νοσοκομείου Τρικάλων και πρώτη Εθελόντρια του Ερυθρού Σταυρού. Υπήρξε Πρόεδρος του Φιλανθρωπικού Σωματείου «Η Αγία Βαρβάρα» επί 48 χρόνια. Πρόεδρος της Ιματιοθήκης του παιδιού, Πρόεδρος της Ελληνικής Μέριμνας και Πρόεδρος της Φανέλας του Στρατιώτη. Υπήρξε μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του ΠΙΚΠΑ, Αντιπρόσωπος του Βρετανο-Καναδικού  Οργανισμού Παιδιού και ίδρυσε την Ιδιωτική Σχολή Αναλφάβητων Παιδιών. Διαχειρίστηκε μεγάλα χρηματικά ποσά, τα οποία διατέθηκαν σε άπορες οικογένειες, φάρμακα, οικονομικές ενισχύσεις και πολλά ρούχα σε άπορα παιδιά, με αποτέλεσμα να καθιερωθεί ως η μάνα των πτωχών. Στην περίοδο της κατοχής βοήθησε πολλούς Τρικαλινούς να σωθούν από επιθέσεις Γερμανών και Ιταλών. Δώρισε το γραφείο της στο Φιλανθρωπικό Σωματείο «Η Αγία Βαρβάρα».

Μητροπολίτης Τρίκκης και Σταγών Πολυκάρπου Θωμάς (1875-1949), καταγωγή: Πρεμετή Β. Ηπείρου. Στις 13-7-1931 πούλησε οικία του στην Αθήνα και έχτισε το Γυμνάσιο Θηλέων στα Τρίκαλα.

Ελένη Σόλωνος Χρηστάκη Ζωγράφου – Καλφατζόγλου, καταγωγή: Κεστοράτιο της Β. Ηπείρου. Πούλησε κτήμα της στη Λαζαρίνα και δώρισε το ποσό (625.000 δρχ.) στον Δήμο Τρικκαίων με σκοπό να συσταθεί η Φιλαρμονική και να χτιστεί το Ωδείο, στο προαύλιο του οποίου υπάρχει το άγαλμά της.

Βασίλειος Γ. Δεληλίγκας – Δήμαρχος, καταγωγή: Β. Ήπειρος. Κατά τη διάρκεια της Δημαρχίας του κατασκεύασε στα χωριά του Δήμου τότε τέσσερα μικρά πέτρινα γεφύρια, έντεκα πηγάδια και μια μεγάλη βρύση με τέσσερα κανάτια στην άκρη του Ληθαίου ποταμού με δικές του δαπάνες. Επίσης, ενίσχυσε οικονομικά τον Δήμο με τα χρήματα της μίσθωσης αγροκτήματος ιδιοκτησίας του στην περιοχή «Καραμαλή» (220 στρέμματα). Στο Δήμο Τρικκαίων δώρισε επίσης 2 στρέμματα γης, στην περιοχή «Καραμαλή» προκειμένου να κατασκευαστεί ο δρόμος από την Πατουλιόσκαλα, οδός Πατουλιάς μέχρι τον δημόσιο δρόμο της οδού Λαρίσης. Στο τέλος της θητείας του, δώρισε δύο κάρα μαζί με τα άλογα για τις ανάγκες του Δήμου. Από το 1883 υπήρξε ο μοναδικός Δήμαρχος που δώρισε περιουσία του στο Δήμο. Με απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου ο Δήμαρχος Τρικάλων Γεώργιος Κανούτας, τον βράβευσε σε ειδική τελετή το 1905 με χειρόγραφη επιστολή.

Χαράλαμπος (Μπάμπης) Δ. Δεληλήγκας, καταγωγή: Β. Ήπειρος. Ο Χαράλαμπος Δεληλήγκας με τη σύζυγό του Ιωάννα δώρισαν στον Δήμο 11,6 στρέμματα με οικόπεδα κοντά στη διασταύρωση της ανατολικής περιφερειακής οδού με την οδό Πατουλιάς, με σκοπό να δημιουργηθεί  μονάδα ημερήσιας φροντίδας παιδιών με αναπηρία

Λάνθος Μονδάνος Μια δωρεά προ τριακοσίων ετών του πλουσίου Λάνθου Μονδάνου εκ Τρικάλων ο οποίος συνέταξε τη διαθήκη του το 1611. Τη διαθήκη αυτή βρήκε στο αρχείο της Βενετίας ο κύριος Κ. Μέρτζιος. Από τη μεγάλη περιουσία του όρισε να δοθούν 6.000 άσπρα στην εκκλησία της Αγίας Φανερωμένης και από 2.000 γρόσια στη Μονή Μεταμορφώσεως Μετεώρων και στη Μονή Βαρλαάμ. Άφησε επίσης 20.000 γρόσια στην πόλη των Τρικάλων καθώς και 60.000 άσπρα και πολλά άλλα είδη.

Κωνσταντής Τσιπουλάκος Εμμανουήλ – Μεγαλοκτηματίας, καταγωγή: Λεπτοκαρυά Ανατολικού Ζαγορίου. Όταν εγκαταστάθηκε στα Τρίκαλα αγόρασε όλα τα κτήματα της Ζωοδόχου Πηγής, Φλαμούλι, Καρυές μέχρι την Αγία Κυριακή. Οι δύο γιοί του Ιωάννης και Κων/νος Τσιπουλάκος παραχώρησαν περίπου 10 στρέμματα έκαστος για την ανέγερση της εκκλησίας της Ζωοδόχου Πηγής και προσέφεραν και  σημαντικό ποσό για το κτίσιμό της. Ο ίδιος έδωσε επίσης χρήματα για την ανέγερση του παρεκκλησίου Αγίου Γεωργίου Νεομάρτυρος εξ Ιωαννίνων καθώς και 1.000.000 δρχ. για την έκθεση της εκκλησίας που εμπλουτίζεται με εικόνες, ιερά σκεύη κλπ.

Ιωάννης Ματσόπουλος – Αλευροβιομήχανος, καταγωγή: Ελάτη Δυτικού Ζαγορίου. Υπήρξε ο μεγαλύτερος ευεργέτης των Τρικάλων αν και μη Τρικαλινός. Ύστερα από προτροπή του πρώην Δημάρχου Τρικκαίων  κ. Κων/νου Δ. Παπαστεργίου δώρισε στον Δήμο τον Μύλο, 63 στρέμματα γύρω από αυτόν και 2 καταστήματα επί της οδού 28ης Οκτωβρίου. Προέβη σε χρηματικές δωρεές σε εκκλησιαστικά και μη ιδρύματα, καθώς και σε ιδιώτες.

 

Στη μνήμη των μεγάλων Ηπειρωτών Ευεργετών και Δωρητών των Τρικάλων θα τελεστεί την Κυριακή 19 Ιανουαρίου 2020 επιμνημόσυνη δέηση στον Ιερό Ναό Αγίου Νικολάου εκ Μετσόβου, υπό την Αιγίδα του Δήμου Τρικκαίων.

Το Διοικητικό Συμβούλιο